طرح توجیهی

ما برای شروع هر نوع کسب و کاری نیاز به یک راهنما ، نقشه و یا الگو داریم.

اگر برنامه کسب و کار را همانند یک نقشه راه فرض کنیم، بهتر می توانیم اهمیت آن را درک کنیم. هدف اصلی هر کسب و کار این است که خواننده یا سازمان را با اهداف ،محصولات و نتیجه نهایی ، آرمان ها و درکل خط مشی از کل عملکرد مجموعه و بازدهی آن آشنا کند.

زمانی که کریستف کلمب عازم دریا شد نمی دانست به کجا می رود ، او پس از گذشتن از سختی های بسیار زمانی که به  امریکا رسید نمی دانست که به کجا وارد شده است و همچنین زمانی که به اروپا بازگشت نمی دانست از کجا آمده است.

شما به عنوان یک کارآفرین در قرن بیست و یکم و با وجود انواع نرم افزارها و تخصص ها، نیازی نیست که دست به چنین سفر خطرناکی بزنید، هرچند کارآفرینی با ریسک عجین شده اما با رعایت بعضی نکات می توان ریسک های موجود را به حداقل رساند.

نقشه ای که  برای شروع کسب و کار نیاز دارید همواره باید راهنمای شما در طی مسیر باشد به عنوان مثال شما باید دقیقا بدانید که چه کاری را میخواهید انجام دهید ، طی چه مدت این کار انجام خواهد شد و سود و زیان طرح برای شما چقدر است.

این نقشه امروز بیزینس پلن یا طرح توجیهی نام گرفته است.

تمامی کارهایی را که شما باید انجام دهید در قالب همین طرح توجیهی قرار می گیرد که در ادامه به تفصیل در مورد آن صحبت خواهیم کرد.

برای شروع کسب و کار دو نوع مطالعه از همه مهمتر است:

  1. مطالعه امکان سنجی
  2. قسمت فنی –مالی طرح

امکان‌سنجی طرح

برای شروع شما باید ابتدا به مطالعه امکان سنجی طرح بپردازید بدین صورت که قبل از شروع از سود آور بودن یا نبودن طرح خود با خبر شوید و اینکه بازار کالای مورد نظر را مورد مطالعه بلند مدت قرار داده و کلا شرایط تولید محصول و منطقه و واردات را تحت مطالعه عمیق قرار دهید.

قسمت مالی و اقتصادی طرح

این قسمت که از مهمترین بخش های طرح شما محسوب می شود برای جذب و متقاعد کردن سرمایه‌گذار از اهمیت بالایی برخوردار است و تمامی شاخص های سودآوری پروژه که برای تصمیم‌گیری لازم است را در فرمت استاندارد (خروجی نرم‌افزار کامفار) در برگرفته و تحلیل های لازم بر روی این شاخص‌ها انجام می‌شود.

قسمت‌های گفته شده بسیار کلی بوده و در تمامی طرح‌ها وجود دارد ولی جزئيات طرح‌های توجیهی تفاوت‌های زیادی با یکدیگر دارند و اغلب سازمان های بزرگ برای خود فرم‌های شخصی با تفاوت‌هایی متناسب با کارکرد سازمان طراحی و استفاده می‌کنند.

بهترین نویسنده طرح توجیهی برای هر سازمان چه کسی است؟

تا اینجای کار با کلیات طرح توجیهی آشنا شدیم، حال اگر به هردلیلی احساس نیاز به نقشه راه و طرح توجیهی پیدا کرده‌اید راه‌های زیادی پیش روی شماست، اولین و به ظاهر ساده ترین راهی که اغلب کارآفرینان نوپا  به آن فکر میکنند این است که تصمیم بگیرید خودتان شروع به پر کردن فرم‌های موجود کنید و در نهایت نام فایل را به طرح توجیهی تغییر دهید و به سرمایه‌گذار ارائه دهید. شاید به ظاهر پر کردن فرم‌های موجود ساده به نظر برسد ولی احتمالا به مرور که ادامه می دهید مجبور خواهید شد برای هر جمله و بخش ساعت‌ها مطالعه کنید و در نهایت نیز خودتان هم چیز زیادی از اصطلاحاتی که در داخل طرح به کار برده‌اید به یاد نخواهید داشت. اگر طرح توجیهی که ارائه میکنید برای طرح یا ایده کوچکی است و بازده و ارزش افزوده آن در حدی نیست که ریسک حداقل هزینه برای تدوین یک طرح حرفه‌ای را بپذیرید انتخاب همین راه غیرمنطقی نیست ولی اگر طرحی که ارائه می‌کنید مربوط به سرمایه بزرگیست و موفقیت و یا عدم موفقیت در قانع کردن سرمایه‌گذار تأثیر زیادی در آینده سازمان شما خواهد داشت امتحان این راه خطرناک‌ترین راه ممکن است. سرمایه‌گذاران و یا به هرنحوی تصمیم‌گیرندگان در خصوص ‌طرح‌ها در روز به مطالعه ده‌ها طرح میپردازند و با اولین نگاه به طرح شما می‌توانند تفاوت‌های یک طرح حرفه‌ای و آماتور و یک طرح واقعی با یک طرح داده‌سازی شده را می‌فهمند. شاید طرح شما بسیار سودآور و اقتصادی باشد ولی سرمایه‌گذاران اغلب اطلاعات فنی زیادی در خصوص طرح ندارند و از گذشته، تلاش‌ها، توانایی، ذهنیت و قابلیت‌های ایده شما آگاه نیستند و تنها معیار و یا حداقل مهم‎‌ترین معیار برای تصمیم گیری آن ها اعتبار و درستی طرحی است که ارائه می‌کنید.

مناسب ترین گزینه

با اهمیت طرح توجیهی و ریسک‌های مربوط به صحت و اعتبار طرح آشنا شدیم، ولی بهترین راه‌حل پاسخ به این نیاز چیست؟

شاید فکر کنید افراد زیادی هستند که حاضرند این کار را برایتان انجام دهند ولی این هم بهترین و مطئن ترین راه نیست. اگر  سایز سازمان شما بزرگ است و پرسنل نسبتا زیادی دارید بهترین راه آموزش یکی از پرسنل است که دو ویژگی زیر را داشته باشد:

  1. تسلط کامل به ارزیابی مالی پروژه ها و اصطلاحات و شاخص‌های اقتصادی داشته باشد
  2. در جریان فعالیت‌های کامل شرکت و مورد اعتماد بوده و به عبارتی حلقه واصل بخش های مختلف به یکدیگر باشد

اغلب مدیران داخلی، مدیران مالی  و مدیران بازاریابی از کسانی هستند که در سازمان‌ها کارهای مربوط به نگارش طرح توجیهی را به خوبی انجام می‌دهند.

ولی اگر شرکت شما ۱. به این اندازه بزرگ نیست ۲. فاقد کسی است که این دو ویژگی را داشته باشد ۳. افراد دارای این ویژگی‌ها در سازمان شما به دلیل مشغله زیاد(بسیاری از سازمان ها با این مشکل رو به رو هستند) قادر به انجام چنین کار زمان‌بری نیستند مجبورید این عمل را به فردی خارج از سازمان بسپارید. ولی در این صورت نیز توصیه اکید می‌کنیم که نگارش طرح را به عنوان یک پروژه برون‌سپاری شده تصور نکنید و حتی‌الامکان از افراد با تجربه و مطمئنی استفاده کنید که حداقل برای مدت کوتاهی در کنار سازمان شما باشند و به شناخت خوبی از توانایی‌ها و فعالیت‌های شما برسند.

 

چرا مپوا؟

کارشناسان فنی با سابقه در حوزه های مختلف در کنار تیم مشاوره: مطالعه بازار، شناخت محصول، شناخت رقبا و مزیت‌های رقابتی مهارتی است که فقط وفقط با تجربه به دست می‌آید. مهم‌ترین مزیت مپوا نسبت به اکثر شرکت‌های مشابه در این است که به واسطه تیم فنی قدرتمند و توسعه و تولید چندین محصول دانش‌بنیان، کارگزاری رسمی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری و ارزیابی ده ها شرکت دانش‌بنیان و همکاری گسترده با شرکت‌های بزرگ در زمینه های مختلف فنی و با حضور بیش از ۳۰ کارشناس فنی با سابقه در حوزه های مختلف از جمله، الکترونیک، مکانیک، مهندسی پزشی، متالوژي، نانو، معدن و… در کنار تیم ارزیابی قدرتمند هم به خوبی با بازار و ویژگی‌های فنی و رقبای محصول آشنا بوده و در کنار تیم ارزیابی متشکل از مهندسین صنایع با سابقه بالا به خوبی تمام نیاز یک شرکت را از امکان سنجی و مطالعه بازار تا تحلیل مالی و طرح های توجیهی و بازاریابی بر طرف می کند.

کمترین بار مالی بر روی مشتری: تفاوت عمده دیگر مپوا با سایر رقبا در اینست که با توجه به تجربه و شناخت ما از منابع شرکت‌های تازه تأسیس ساز وکاری ترتیب داده ایم که کمترین هزینه بر آن‌ها تحمیل شود که در این راستا بیشتر همکاری‌های ما با شرکت‌های دارای محدودیت منابع مالی با دو سیستم زیر اجرا شده است:

اجرای مرحله به مرحله طرح: بسیاری از شرکت‌ها با هزینه‌های بالایی که برای راه‌اندازی کسب و کار متحمل می‌شوند با وجود احساس نیاز به مطالعه بازار و امکان سنجی منابع لازم برای انجام آن را ندارند و از طرفی در صورت انجام این کار و تشخیص اقتصادی نبودن طرح مجبورند مبلغ زیادی را علاوه بر هزینه ای که در طرح صورت گرفته برای نگارش طرح توجیهی بپردازند. برای حل این مشکل ما مطالعات و خدمات خود را به کوچکترین قسمت‌های ممکن تقسیم کرده ایم و این مفاد در قراردادها نیز گنجانده می‌شود بدین صورت که در ابتدا مطالعات اولیه با حداقل هزینه صورت گرفته و گزارش اولیه ارائه می‌شود که تاحدود زیادی اقتصادی بودن یا نبودن طرح را مشخص می‌کند. اگز در این مرحله طرح غیر اقتصادی تشخیص داده شود مشتری با کمترین هزینه قانع شده و به ناکارآمدی طرح خود پی میبرد و مجبور نیست هزینه یک طرح کامل را بپردازد و اگر اقتصادی تشخیص داده شود وارد فاز دوم شده و تحلیل مالی منابع و محاسبه شاخص‌های اقتصادی صورت می‌گیرد که خروجی این مرحله طرحی کامل با فرمت استاندارد و قابل ارائه به سرمایه‌گذار است. مطالعه بازار، رقبا، مزیت‌های رقابتی، ماتریس‌های بازار محصول، استراتژی‌های کسب و کار، چارت سازمانی، خلاصه اجرایی و … در آن گنجانده شده و در صورتی که سازمان متقاضی فرمت استانداردی داشته باشد در آن فرمت قرار می‌گیرد و تحلیل‌های مالی نیز با تفسیر خروجی‌های استاندارد مورد نیاز از نرم افزار کامفار صورت می‌پذیرد. فاز بعدی دفاع از طرح در جلسات  با سرمایه‌گذارهای مختلف است که بسیاری برای این بخش هزینه ی جداگانه بسیار بالایی درخواست می‌کنند درحالیکه دفاع از طرحی که اصولی و با برنامه نوشته شده وظیفه تحلیلگر بوده و نباید هزینه بالای جداگانه ای برای آن درخواست شود. فاز آخر نیز در صورت موفقیت در دفاع از طرح و سرمایه‌گذاری بر روی آن است که شامل مطالعه کامل بازار و استراتژی های بازاریابی و ارائه طرح جامع بازاریابی است.

شرکت در سود و زیان مشتری: عمده دلیلی که مانع استفاده شرکت‌ها از ارائه خدمات طرح‌های توجیهی، طرح‌های بازاریابی، تحلیل‌های مالی، پیاده سازی ایزو و … به صورت حرفه ای می‌شود محدودیت مالی و این تصور است که در صورت عدم موفقیت، هزینه اضافی تحمیل می‌شود. در همین راستا و برای حل این مشکل تیم مشاوره مپوا تمهیدی انجامیده که ریسک هزینه مشاوره برای شرکت ها را به حداقل برساند. ما همچون وکیلی که دریافت بخش عمده ای از حق الزحمه را به موفقیت در دفاع از موکل منوط می‌کند کار می‌کنیم و دریافت بخش عمده ای از قرارداد را  در صورت موفقیت طرح(در جذب سرمایه‎‌گذار، دریافت گواهی ایزو، فروش محصول و…) دریافت می‌کنیم.

همه این مزایا که برشمرده شد در راستای این شعار ماست که مهم‌ترین دارایی ما ارتباط با مشتریان ماست و سعی می‌کنیم با کمترین هزینه و ریسک اولیه، ریسک‌های کسب و کارتان را شناسایی کنیم و همواره منفعت و موفقیتمان با منفعت و موفقیت مشتریان گره خورده و بهترین اثبات برای این ادعا شراکت ما در سود و زیان مشتری است.